Cena stała (Fixed Price) gwarantuje niezmienną stawkę za prąd przez cały okres trwania umowy, natomiast cena rynkowa SPOT zmienia się co godzinę w ślad za aktualnymi notowaniami na giełdzie. Wybór między tymi dwoma modelami bezpośrednio decyduje o stopniu ekspozycji przedsiębiorstwa na wahania rynkowe oraz o sposobie kalkulacji miesięcznego budżetu.
- Mechanika ceny stałej: Sprzedawca zamraża cenę za każdą megawatogodzinę (MWh) na 12, 24 lub 36 miesięcy. Chroni to firmę przed nagłymi kryzysami energetycznymi, ale uniemożliwia korzystanie ze spadków cen na rynku hurtowym i zawiera w sobie tzw. marżę zabezpieczającą sprzedawcy.
- Mechanika modelu SPOT: Rozliczenie opiera się bezpośrednio na godzinowych notowaniach Rynku Dnia Następnego (RDN) na Towarowej Giełdzie Energii (TGE). Pozwala to firmie kupować prąd bez dodatkowych marż za ryzyko i generować zyski w momentach nadpodaży energii.
- Elastyczność profilu zużycia: Model giełdowy SPOT jest najbardziej opłacalny dla zakładów, które mogą automatyzować produkcję i uruchamiać energochłonne maszyny w godzinach południowych (wysoka generacja z fotowoltaiki OZE) lub nocnych, gdy prąd na giełdzie bywa najtańszy.
- Zarządzanie ryzykiem przez CFO: Stała cena ułatwia długoterminowe planowanie kosztów operacyjnych spółki. Model rynkowy wymaga natomiast akceptacji zmienności – faktura w jednym miesiącu może być drastycznie niska, a w kolejnym wzrosnąć z powodu zawirowań na giełdzie.
- Specyfikacja rozliczeń w KSeF: Przy cenie stałej ustrukturyzowana faktura w systemie KSeF co miesiąc zawiera identyczną stawkę za prąd czynny. W modelu SPOT stawka za MWh jest średnią ważoną z całego miesiąca, wyliczoną na podstawie profilu zużycia z danego Punktu Poboru Energii (PPE).